آشنایی با سموم قارچی (مایکوتوکسینها) در مواد غذایی
مایکوتوکسینها سمومی هستند که توسط برخی قارچها و کپکها در مواد غذایی تولید میشوند و میتوانند سلامت انسان و حیوان را به خطر بیندازند. این سموم معمولاً در غلات، خشکبار، ادویهجات، شیر، قهوه، آبمیوهها و خوراک دام یافت میشوند. 🔬 مهمترین انواع مایکوتوکسینها: • آفلاتوکسینها (Aflatoxins) در پسته، بادامزمینی، ذرت و شیر • اکراتوکسین A (Ochratoxin A) در قهوه، کشمش و غلات • فومونیزینها (Fumonisins) در ذرت و فرآوردههای آن • زیرالنون (Zearalenone) در غلات • پاتولین (Patulin) در آب سیب و میوههای کپکزده • DON یا وومیتوکسین در گندم و جو
🧪 روشهای اندازهگیری مایکوتوکسینها:
• روش الایزا (ELISA) برای غربالگری سریع
• کروماتوگرافی مایع HPLC با دقت بالا
• دستگاه LC-MS/MS برای شناسایی و اندازهگیری دقیق چند سم بهصورت همزمان
• کروماتوگرافی لایه نازک (TLC) در برخی آزمایشگاهها
📌 چرا اندازهگیری این سموم اهمیت دارد؟
وجود مایکوتوکسینها در مواد غذایی میتواند باعث:
• آسیب کبد و کلیه
• تضعیف سیستم ایمنی
• اختلالات گوارشی
• مشکلات هورمونی و ناباروری
• افزایش خطر سرطان، بهویژه سرطان کبد
شود.
بر اساس استانداردهای ملی و بینالمللی، اندازهگیری این سموم در بسیاری از مواد غذایی الزامی است تا سلامت مصرفکنندگان تضمین شود.
🌱 کنترل شرایط نگهداری، کاهش رطوبت و انجام آزمایشهای تخصصی از مهمترین راهکارهای پیشگیری از آلودگی مواد غذایی به مایکوتوکسینها است.